Marcin Piątkowski: Polski cel? Przegonić Niemcy!

Michał Karbowiak: Co mówili Polacy, kiedy kilkanaście lat temu zaczął Pan mówić o polskim złotym wieku?

Dr hab. Marcin Piątkowski: Pukali się w głowę. Polakom było trudno uwierzyć, że Polska jest liderem wzrostu ekonomicznego w Europie i na świecie oraz że właśnie przeżywa swój prawdziwy złoty wiek.

To był 2009 rok, czas kryzysu gospodarczego. Ameryka się wali, strefa euro wchodzi w recesję, a ja mówię w wywiadzie, że żyjemy w najlepszym momencie w historii. Polska, po odgrywaniu przez tysiąc lat roli gospodarczego nieudacznika, stała się gwiazdą rozwoju – i osiągnęła to w pięknym, inkluzywnym stylu.

Nienajlepszy timing.

Na początku trudno było kogokolwiek przekonać. Zarówno poza Polską, jak i – tym bardziej – w samej Polsce. Ale warto cierpliwie pokazywać dowody, jeździć po kraju i po świecie. Po ponad 15 latach ten polski „złoty wiek” to dla wielu oczywistość. Pamięta Pan okładkę „The Economist” z maja 2025 roku?

„The remarkable rise of Poland, Poland, Poland, Poland”. Cały czas pokazuję ją na stronie głównej Polish Tech Minds.

Nie wzięła się znikąd. Dziennikarze „The Economist” czytali moją książkę pt. Europe’s Growth Champion. Insights from the Economic Rise of Poland. Przez lata pozostawaliśmy w kontakcie, więc pomysł, żeby napisać o Polsce, nie był przypadkowy. Wpływ na to miało dużo więcej osób, ale dołożyłem swoją cegiełkę.

Obecnie wciąż dzwonią do mnie dziennikarze z wielu krajów i chcą się czegoś o Polsce dowiedzieć. To dobrze, bo mamy do opowiedzenia więcej niż tylko sam wzrost PKB na mieszkańca. Świat powinien się wręcz na nas wzorować!

Polska inspiracją dla 6 miliardów ludzi?

Chyba Pan przesadza.

Nie sądzę. Polska ma unikatowy model wzrostu i bogacenia się. Osiągnęliśmy sukces bez dyktatury, bez surowców, bez sterydów dłużnych – choć nasz dług publiczny ostatnio rośnie – bez oligarchii i bez wysokich nierówności dochodowych.

Mamy zrównoważoną gospodarkę: nasz deficyt na rachunku bieżącym jest bliski zera, nie grozi nam finansowa katastrofa. Nie jesteśmy gospodarką jednego produktu – żaden pojedynczy towar nie stanowi więcej niż 5 procent naszego eksportu. I mamy poziom jakości życia oraz poczucia szczęścia wyższy niż w większości krajów na naszym poziomie rozwoju.

Ale co to obchodzi świat?

Coraz bardziej obchodzi, bo Polska może być przykładem i inspiracją dla 6 miliardów ludzi, którzy żyją w biedzie lub w krajach „buksujących” w miejscu. Myśli Pan, że oni nie chcą być bogatsi? Żyć lepiej? Pewnie, że chcą! Spoglądają więc np. na Koreę Południową – jednego z tzw. azjatyckich tygrysów. Tymczasem polski model jest równie efektywny ekonomicznie jak południowokoreański, ale został osiągnięty o wiele mniejszym kosztem społecznym. Jest też łatwiejszy do wdrożenia w innych krajach na świecie.

Może Pan to uzasadnić?

Model południowokoreański charakteryzował się protekcjonizmem, subsydiami, korupcją (pięciu z dziewięciu prezydentów Korei po wprowadzeniu demokracji trafiło do więzienia lub usłyszało zarzuty karne), zamordyzmem (przynajmniej do końca lat 80.) oraz wysoką jakością sektora publicznego. Ten ostatni warunek jest poza zasięgiem większości krajów rozwijających się. Resztę trudno byłoby dzisiaj komukolwiek rekomendować.

Dodatkowo był oparty na zdewaluowanej walucie, wysokim poziomie oszczędności i wyciskaniu ostatnich potów z pracowników. Widzimy wspaniałe koreańskie marki, takie jak LG czy Hyundai, ale tamta gospodarka ma też drugą twarz.

Jaką?

Twarz firm działających na lokalnym rynku, których świat nie zna i które radzą sobie dużo gorzej. Właśnie z tego powodu średnia wydajność pracy w Polsce i Korei Południowej jest podobna, co może szokować. Na każdego superwydajnego Samsunga przypada bardzo mało wydajny lokalny biznes.

Nasz model był zupełnie inny niż południowokoreański: liberalny, otwarty na świat, na handel, na inwestycje zagraniczne, na absorpcję technologii. Polska inwestowała w edukację, kwalifikacje pracowników i infrastrukturę. Nie manipulowaliśmy kursem walutowym, nie stosowaliśmy protekcjonizmu ani subsydiów. I, jak mówiłem, wzrost odbył się dużo mniejszym kosztem społecznym.

Czyli idealnie…

Żaden kraj nie rozwija się idealnie. Polska również ma swoje problemy…

Nie dla oświeconych oligarchów AI

Zanim o nich porozmawiamy, zostańmy jeszcze przy perspektywie globalnej. A może lepiej, gdyby świat – zwłaszcza obecnie – uczył się z tysiąca lat polskich porażek?

Teraz to Pan mnie zaciekawił. Dlaczego?

W książce Złoty wiek. Jak Polska została europejskim liderem wzrostu i jaka czeka ją przyszłość podnosi Pan, że nasz kraj przez stulecia nie rozwijał się tak dobrze, jak mógł, bo był oligarchią: rządami nielicznych dla dobra nielicznych. Nie widzi Pan analogii w globalnym rozwoju sztucznej inteligencji?

Bardzo ciekawa hipoteza: oryginalna, nieoczywista. Każda oligarchia jest zła. I fatalnie by się stało, gdybyśmy z krajowej oligarchii przeszli do globalnej oligarchii, w której kilku facetów mówi nam, co mamy robić, a nawet co mamy myśleć. To duże, dostrzegalne zagrożenie. Jeden oligarcha panuje nad X-em (Twitterem), drugi jest właścicielem jednej z najbardziej poczytnych amerykańskich gazet, inny kontroluje Facebooka i Instagrama… Do tego grupa firm zdaje się panować nad rozwojem AI. Mamy więc zachodnich oświeconych oligarchów AI, a z drugiej strony cichych, chińskich oligarchów z TikToka.

Zauważa Pan, że przejściu z oligarchii do pożądanego systemu inkluzywnego, w którym „wielu rządzi dla dobra wielu”, najczęściej towarzyszy tragedia: wielka epidemia, wojna czy zbrodniczy system. Zmiata ona wcześniejszy porządek i pozwala budować na nowo. Tego samego należy spodziewać się w przypadku rozwoju AI?

Nie wieszczyłbym nieuniknionej tragedii. Nie wszystko stracone. Mówimy o firmach, najczęściej relatywnie młodych, a nie o państwach, w których struktura społeczna i polityczna kształtowała się przez wieki. Te firmy w zdecydowanej większości operują w ramach określonego, demokratycznego reżimu prawnego. Wiemy, jak sobie w nim radzić.

Niegdyś potężni operatorzy telefonii komórkowej twierdzili, że przeniesienie numeru telefonu z jednej sieci do drugiej jest niemożliwe. Obecnie robimy to od ręki. Nie widzę powodu, by nasze dane zakumulowane na jednej platformie nie mogły swobodnie zostać przeniesione gdzie indziej. A modele AI mogą podlegać większej kontroli rządowej.

W AI widzi Pan równocześnie sposób na zwiększenie wydajności pracy, co byłoby ratunkiem dla starzejących się społeczeństw, takich jak polskie.

Na poziomie makro nie widzimy jeszcze, aby sztuczna inteligencja wpłynęła na wzrost wydajności pracy. Widzimy raczej inwestycje w centra danych, które są konieczne, by rozwój AI podtrzymać. Tu panuje wzmożenie – i to mimo tego, co prezydent Donald Trump robi w Zatoce Perskiej, mimo wysokich cen energii czy bezsensownie nałożonych ceł. Praktycznie połowa amerykańskiego wzrostu gospodarczego jest związana z falą inwestycji wywołaną pojawieniem się ChatGPT i innych pokrewnych rozwiązań.

Jakie są prognozy ekonomistów w zakresie potencjalnego wzrostu wydajności pracy dzięki AI?

Jest cała plejada opinii, zacząwszy od mało optymistycznych przewidywań Darona Acemoglu, który wraz z Simonem Johnsonem i Jamesem A. Robinsonem w 2024 roku otrzymał Nobla z ekonomii za badania nad tym, jak powstają instytucje i jak wpływają na dobrobyt. Acemoglu wyliczył, że w ciągu dziesięciu lat AI podniesie amerykańskie PKB tylko o 1 procent. Mamy też proroków AI, którzy twierdzą, że dzięki sztucznej inteligencji gospodarka światowa mogłaby rosnąć nawet o 30 procent rocznie.

Jaka jest Pańska prognoza?

Traktuję AI jako technologię ogólnego zastosowania – taką jak np. internet. Jeśli nauczymy się odpowiednio z niej korzystać, to stawiam na wzrost PKB szybszy o około pół punktu procentowego rocznie w skali świata. Dałoby to ogromne przyspieszenie. W kontekście AI mam jednak inne marzenie.

Jakie?

Chciałbym, żeby sztuczna inteligencja pomogła znaleźć lek na raka i inne choroby. Należy jak najszybciej przekierować jej możliwości w tamten obszar. Wiem, że to znacznie trudniejsze niż rozwiązywanie problemów matematycznych czy tworzenie oprogramowania, bo medycyna znacznie mocniej połączona jest ze światem biologii i fizyki. Marzę, by AI przyniosła rozwiązanie prawdziwych problemów ludzkości, a nie była tylko maszynką do zarabiania kasy.

Mój kuzyn – geniusz AI Łukasz Kaiser

Co o AI mówi Pański kuzyn Łukasz Kaiser, współautor przełomowej pracy naukowej Attention Is All You Need, która stworzyła podwaliny pod obecny rozwój sztucznej inteligencji?

Dzięki tej pracy jest, moim zdaniem, potencjalnym noblistą. I bardzo mu tego Nobla życzę. A co do jego poglądów na temat rozwoju AI – wolałbym, żeby sam o nich opowiadał. Mogę powiedzieć ogólnie, że w sztucznej inteligencji widzi ogromny potencjał.

Łukasz dokładnie analizuje postęp poszczególnych modeli, wie, czym się różnią i jakie umiejętności zyskały w czasie. Dla mnie – laika – te wersje po prostu zmieniają się na ekranie komputera.

To niesamowite, że akurat w Państwa rodzinie spotkali się były wiodący ekonomista Banku Światowego i światowy geniusz w zakresie sztucznej inteligencji.

To miły przypadek, ale mogę z dumą powiedzieć, że Łukasz jest współtwórcą jednej z najważniejszych technologii w historii cywilizacji. A jego droga nie była oczywista: wiodła przez Wrocław i Aachen aż do Doliny Krzemowej. Od nauki do tworzenia technologii na globalnym poziomie. Nie musiał wcale trafić tam, gdzie jest.

Spotkałem wielu utalentowanych polskich matematyków czy informatyków, którzy nie mieli wystarczającej motywacji i chęci, by swój geniusz wykorzystać. Łukasz jest pod tym względem wyjątkowy. Mam do niego ogromny szacunek.

Szkoda, że nie buduje rozwiązań AI w Polsce?

Jego przykład pokazuje, jak trudno takich geniuszy byłoby w Polsce zatrzymać. To tak, jakby Mbappé z Realu Madryt miał przejść do polskiej Legii Warszawa.

Po pierwsze, trzeba byłoby mu zapłacić wielkie pieniądze, żeby w ogóle o tym pomyślał. Po drugie, i co ważniejsze, samo przejście jednego zawodnika do Legii nie odmieniłoby ani polskiej ligi, ani konkretnej drużyny. W piłce nożnej czy w biznesie nie chodzi tylko o indywidualności. Musi istnieć otoczenie, które sprzyja maksymalizacji korzyści z takich geniuszy, a im samym pozwala się rozwijać. Pod tym względem trudno pobić Dolinę Krzemową.

Firma ElevenLabs – światowy lider w łączeniu AI i technologii głosowych – została stworzona przez dwóch Polaków, ale największe wpływy podatkowe generuje dla gospodarki USA. Jak patrzy na to polski ekonomista?

Chińczycy powiadają, że nieważne, czy kot jest czarny, czy biały – ważne, żeby łapał myszy. Cieszmy się z tego, że Polacy zbudowali firmę rozpoznawalną na świecie. O ElevenLabs jako o polskiej firmie mówią szefowie największych spółek technologicznych i największych funduszy inwestycyjnych. To historyczne osiągnięcie.

Ostatnio byłem we Florianópolis – takim brazylijskim Sopocie – i po wykładzie o polskim sukcesie gospodarczym zobaczyłem na ulicach reklamy ElevenLabs. To duża rzecz. Wcześniej, jeśli gdziekolwiek na świecie widziałem polskie reklamy, to chodziło o polskie jabłka albo wódkę. ElevenLabs to przełom.

Billboard ważny, ale można powiedzieć: Polska z tego sukcesu ma niewiele.

Chcielibyśmy, żeby ElevenLabs zostało zarejestrowane w Warszawie, a nie w Dolinie Krzemowej. Ale to nie takie łatwe.

Gdybym miał startup technologiczny, też pewnie poszedłbym tam, gdzie są większe szanse na dostęp do kapitału, utalentowanych ludzi i sieci kontaktów. Przenoszenie działalności czy wyjazdy utalentowanych osób to nie tylko polska specyfika. To samo dzieje się w Niemczech czy Hiszpanii.

Przypadek ElevenLabs powinien jednak inspirować nas do działania. Na przykład w Polsce, aby dokonać zmiany udziałowców w większości spółek z o.o., trzeba nadal chodzić do notariusza i miesiącami czekać na zmianę w KRS. To absurd i głupota. Mamy zabezpieczenia, kompetencje i podpisy przez aplikację mObywatel, żeby to robić całkowicie online, od ręki. Mamy wszystko, żeby znieść kolejną uciążliwość dla przedsiębiorców i być w czołówce europejskiej cyfryzacji. Nie staniemy się Doliną Krzemową, ale zrobimy ważny krok do przodu.

Ruch Złotego Wieku

A Pan nie ma własnego startupu? Ostatnio ogłoszono, że założona przez Pana fundacja dostanie dofinansowanie od nowego funduszu filantropijnego Future For Poland.

Tak – wsparcie otrzyma Ruch Złotego Wieku, który zainicjowałem. Kilka miesięcy temu, chyba jako pierwszy Polak w historii, dobrowolnie odszedłem z Banku Światowego i wróciłem do Polski. Nie znam nikogo innego, kto wykonałby taki ruch. Większość moich znajomych z Banku zostaje tam do emerytury. To prestiżowa, dobrze płatna i stabilna praca.

Doszedłem jednak do wniosku, że jest tyle do zrobienia w Polsce, Europie i na świecie, iż będę bardziej efektywny i wywrę większy wpływ na otoczenie, pracując poza bankiem w Polsce, niż pracując w nim nawet w Chinach czy w Indiach.

Czym ma się zajmować Ruch Złotego Wieku?

Ten ruch ma zrzeszać ludzi, którzy wierzą w ambitną wizję rozwoju Polski. Mamy trzy filary: media, społeczność i wpływ na życie publiczne. Chcemy promować polski sukces gospodarczy oraz polski model rozwoju w kraju i na świecie, ale też wpływać na to, by „złoty wiek” trwał, a wzrost został podtrzymany.

W jaki sposób?

Podam praktyczny przykład. Mam zaplanowane wyjazdy do 12 krajów na czterech kontynentach w ciągu najbliższych sześciu miesięcy. Dzięki wsparciu Future For Poland chcę zmaksymalizować ich wartość. Sprawić, żeby o polskim modelu rozwoju usłyszeli nie tylko uczestnicy wykładów, ale jak najwięcej ludzi na świecie. Chciałbym zbudować „dream team”, który będzie pokazywać, że polski model rozwoju, choć nie jest idealny, jest pod wieloma względami lepszy od koreańskiego, i dzielić się z innymi praktyczną wiedzą o tym, jak to osiągnąć.

Poza promocją Polski chcemy też wspierać dobre pomysły na nasz rozwój. Takich pomysłów nie brakuje. Chcielibyśmy, żeby Polska wydawała dwa razy więcej na naukę, żeby powstała u nas od podstaw nowa uczelnia – np. Uniwersytet Nowych Technologii – która wejdzie do pierwszej setki najlepszych uniwersytetów świata. Chcemy, żeby sądownictwo gospodarcze zaczęło wykorzystywać AI do wydawania wyroków nie w 360 dni, jak obecnie, ale w 30. To wszystko pomysły, pod którymi podpisałaby się większość Polaków bez względu na poglądy polityczne. I o to chodzi.

Będziemy też tworzyć społeczność. Przez naszą stronę internetową zapisało się bardzo wiele osób i chcemy je zmobilizować do wspólnej pracy. Te lokalne środowiska będą dyskutowały nie tylko o przyszłości świata, ale też o przyszłości swojej gminy, powiatu, województwa czy Polski. Chcemy, żeby każdy czuł, iż ma wpływ na kraj, a Ruch Złotego Wieku ma być do tego odpowiednim kanałem.

To dlatego, że w książce napisał Pan: „Brakuje nam wizji. Nie wiemy, w jakim kierunku idziemy, do czego dążymy oraz jakiego kraju chcemy dla siebie i naszych dzieci”?

Nadal się pod tym podpisuję. Kiedy w 1990 roku wyjeżdżałem z liceum na wycieczkę do Niemiec, mówiliśmy, że jedziemy do Europy. „Powrót do Europy” – dołączenie do Unii, OECD i NATO – był celem prawie całego społeczeństwa. I kotwicą reform. Teraz takiej wizji brakuje.

Polska jak Niemcy, Wałęsa jak Musk

Jaką wizję Pan proponuje?

Proponuję wizję dogonienia Niemiec i zostania jednym z trzech liderów Europy – obok Niemiec i Francji – do 2040 roku. To możliwe! Jeśli utrzymamy 3-procentowy wzrost przez kolejne lata, a Niemcy będą rozwijać się w tempie 1 procenta, to możemy ich poziom dochodu w ciągu kilkunastu lat dogonić, po raz pierwszy w historii. Chciałbym, żeby ta nowa wizja – mówiąc żartobliwie – „dogonić i pogonić Niemca” zmotywowała wszystkich polskich polityków gospodarczych (śmiech).

Lech Wałęsa, przewodniczący „Solidarności”, a potem laureat Pokojowej Nagrody Nobla i prezydent Polski, w 1980 roku zaproponował, by z Polski zrobić „drugą Japonię”.

Wałęsa to był prototyp Elona Muska. Wrzucał bombę do debaty publicznej i patrzył, co się stanie. Wtedy jego „druga Japonia” była co najmniej tak kontrowersyjna i mało prawdopodobna jak misja Muska na Marsa. A jednak się udało! Według oficjalnych danych MFW w tym roku PKB Polski na mieszkańca, z uwzględnieniem siły nabywczej, przekroczył poziom Japonii.

Nie wiem tylko, czy Polacy czują, że żyją w drugiej Japonii.

Są inne wskaźniki ekonomiczne, pod względem których nie przegoniliśmy Japonii – m.in. poziom innowacyjności, wielkość kapitału czy oszczędności. Ale pod względem PKB na głowę mieszkańca jesteśmy już wyżej. To pokazuje, jak gigantyczny postęp zrobiliśmy i jaką siłę miała wizja Wałęsy. Niezależnie od tego, czy była wtedy całkowicie poważna i realna – została zapamiętana.

Co po tym, jak Polska stanie się drugimi Niemcami?

Do 2050 roku chciałbym, żebyśmy byli drugą Danią albo Holandią. To dwie gospodarki w Europie i jedne z nielicznych na świecie, które mają poziom dochodu przekraczający o 20 procent średnią dla Unii Europejskiej. Poza USA, Singapurem i krajami bogatymi dzięki ropie czy gazowi, takimi jak Norwegia czy Katar – gospodarkami, które nie przystają do polskiego modelu – możemy inspirować się w zasadzie tylko sześcioma gospodarkami na świecie: Tajwanem, Szwajcarią, Luksemburgiem, Irlandią, Holandią i Danią. Szwajcarią nie będziemy; Luksemburgiem czy Irlandią – czyli rajami podatkowymi – nie będziemy i nie powinniśmy nawet chcieć być. W Europie zostają Dania i Holandia, a na świecie Tajwan. To jest trio, od którego warto się uczyć.

Lęk o Europę, wyzwania dla Polski

W książce sugerował Pan, aby wobec wysokich kosztów uruchomienia fabryki w USA zaproponować tajwańskiej firmie TSMC – potentatowi na rynku półprzewodników – inwestycję „w naszym bezpiecznym, zaufanym i politycznie sprzymierzonym rejonie”. Niedawno rząd ogłosił, że na Dolnym Śląsku ulokuje się wielki klaster tajwańskich firm skoncentrowany na półprzewodnikach. Polscy politycy słuchają Marcina Piątkowskiego?

Nie wiem, czy akurat w tym konkretnym przypadku. Powiedziałbym raczej, że czasami słyszą, o czym mówię. Wiem też, że prezydent Karol Nawrocki, premier Donald Tusk czy wicepremier i szef MSZ Radosław Sikorski przeczytali moją książkę. To naprawdę miłe. Widzę też w ich narracji pewną zmianę. Trzy lata temu premier Tusk był posądzany o brak wizji i strategię „ciepłej wody w kranie”, a od jakiegoś czasu jego narracja jest odważniejsza. Mówi, że stać nas, by być trzecią gospodarką w Europie, że mamy inwestować i przeć do przodu. Prezydent Nawrocki mówi z kolei, że Polska przeżywa swój najlepszy wiek. Widzę w tym echa mojej narracji.

Moim zadaniem jako uczestnika debaty publicznej jest pokazywanie, jak wiele do tej pory osiągnęliśmy, ale i przekonywanie, że stać nas na jeszcze więcej.

Wróćmy jednak do problemów Polski. Przyznał Pan wcześniej, że nie jest idealnie.

Nigdzie nie jest. Złoty wiek to nie nirwana. Nie możemy dopuścić, aby Polska stała się Ikarem Europy – latała wysoko, ale potem z hukiem spadła. Były takie przypadki w historii gospodarczej świata. W 2007 roku Hiszpania miała prawie 105 procent średniego dochodu UE, a teraz ma 92. Obawiam się, że bez reform jako kraj stracimy pęd. Możemy się stać taką Hiszpanią, tylko bez słońca. Trochę jak na rowerze: łatwiej jechać szybko, niż rozpędzić go ponownie, jeśli już się zatrzymamy.

W książce Złoty wiek kluczowe wyzwania dla Polski i świata określa Pan mianem 5P.

Analizuję kwestie rosnącego populizmu i geopolitycznych napięć. Zwracam ogromną uwagę na starzejącą się i malejącą populację. Podkreślam konieczność ochrony przyrody i walki ze zmianami klimatu. Ostrzegam przed rozpowszechnieniem się plutokracji, czyli dalszym zwiększaniem się nierówności i przejmowaniem władzy przez wąskie grupy światowych elit. Wreszcie podejmuję kwestię spadającej krajowej i światowej produktywności. Można by im poświęcić osobny wywiad. Szczerze mówiąc, najbardziej jednak martwię się o Europę.

Dlaczego?

Widzę w niej mało ambicji, ale też zbyt mało… strachu. Miałem niedawno wykład na dużym forum biznesowym w Niemczech. I chociaż oni tracą 15 tysięcy miejsc pracy w przemyśle miesięcznie, to nikt nie ma z tego powodu nieprzespanych nocy! Jest im tak dobrze, że już im nie zależy. Naszym zadaniem jest śpiącą Europę pobudzić.

Najbardziej bezpośrednio zaangażowany w sprawy polskiego państwa był Pan w 2008 roku jako główny ekonomista PKO BP – największego krajowego banku. Ale ta przygoda potrwała tylko sześć miesięcy.

Dostałem rykoszetem polskiej polityki. Ofertę złożył mi ówczesny prezes Rafał Juszczak, taki bankowy „scyzoryk”, który wtedy nie miał jeszcze 40 lat. Szukał kogoś ze świeżym spojrzeniem na polską gospodarkę. Zgodziłem się i znowu chyba jako pierwszy Polak – lubię takie precedensy – odszedłem z Międzynarodowego Funduszu Walutowego.

Tyle że trzy tygodnie po tym, jak przeniosłem się do Polski, prezesa Juszczaka z przyczyn niebiznesowych odwołano. O ile z nim miałem „dobry klimat”, o tyle z następcą już niekoniecznie. Nigdy nie zależało mi na stanowiskach, więc szybko się rozeszliśmy.

Niedługo później trafiłem do Banku Światowego. Pracowałem tam prawie 17 lat. Gdyby nie zmiana prezesa w PKO BP, nie wiadomo, jak potoczyłaby się moja kariera. Jestem więc wdzięczny zarówno prezesowi Juszczakowi, jak i jego następcy (śmiech).

Przez ponad 15 lat był Pan z wykładami o polskim cudzie gospodarczym w prawie 30 krajach, a jednak – jak sam Pan przyznaje – większość ludzi nadal o nim nie słyszała. Syzyfowa praca.

Żeby zmienić postrzeganie Polski na świecie, potrzeba miliona naszych ambasadorów, miliona biznesmenów, naukowców i ekonomistów. Ale widzę efekty mojej pracy, mam poczucie sprawczości.

Przez kolejne lata chcę zrobić wszystko, żeby Polska była prawdziwie bogata i żeby została liderem Europy. Chcę też pomóc uratować Europę, żeby nie stoczyła się w otchłań. I chciałbym, żeby w 2075 roku, kiedy w poczuciu spełnienia będę umierał, świat był bogaty, wolny i szczęśliwy. To jest moja życiowa misja.

O autorze

Michał Karbowiak

Dziennikarz i specjalista od biznesu, zajmujący się historiami, które zwykle umykają światowym mediom. Łączy polską innowacyjność z globalną perspektywą.

LinkedIn